“Ege” adını taşıyan bir dağ kentinde, ilerleyen kazılar ve yeni düzenlemeler…

Ark. Nezih AYTAÇLAR Danışmanlığında…

TUR PROGRAMI:

Sabah saat 07.30’da Alsancak / Lozan Meydanı’nda, 07.50’de Karşıyaka / Bostanlı İskelesi yönündeki Havaş durağında buluşarak yola çıkıyoruz. İzmir-Bergama yolu üzerinde, Yeni Şakran börekçisinde çay ve börek molası veriyoruz. Daha sonra Yeni Şakran’dan ayrılarak, Yunt Dağlarına doğru, yaklaşık 13 km. ilerleyerek, bir Türkmen köyü olan Köseler Köyüne ulaşıyoruz. Aracımızla antik kentin eteğine kadar gidiyoruz..

Aigai kazıları 2004 yılında Prof. Dr. Ersin Doğer başkanlığında başlamıştı. 13 yıl sonra bu görevi Prof. Dr. Yusuf Sezgin devraldı. Kazılar ilk günkü heyecanla devam ediyor…

Ebruli Tur kazılardan çok önce de Aigai’ye gidip gelirdi. Yıllar sonra kazılar başladı ve muhteşem bir ören yeri ortaya çıktı. İlk kez görenlerin bu kentten çok etkileneceklerine hiç kuşku yok. Ancak Aigai’ye daha önce gitmiş olsanız bile, kentin adım adım canlanış sürecine tanıklık etmek, arkeoloji tutkunları için paha biçilmez!

Kente antik çağda da insanların kullandığı taş döşeli yoldan çıkarken önce mezar alanlarını göreceğiz. Buradaki çalışmalar ve çevre düzenlemesi 2005–2006 yıllarında yapılmıştı. Tahrip olmuş lahitlerden bazıları kısmen restore edilerek ayağa kaldırılmıştı. Bu alanın bizim için özel bir önemi vardır. Sevgili Şükrü Tül meydandaki ağacın altında oturur ve Aigai’ye ilişkin canlandırmalar yapardı. Prof. Dr. Ersin Doğer’in “Şükrü Tül Meydanı” adını verdiği alanda yapılan kazılar hayli verimli olmuştu.

Önemli bir kısmı ortaya çıkarılmış olan antik yolu izlerken önce hamam duvarını görecek, Eskiden “Tiberius Kapısı” adı verilmiş Yeni Kapı’ya doğru ilerleyeceğiz. Tabelanın üzerinde Ark. Şükrü Tül’ün canlandırma çizimini göreceğiz. Taş döşeme yol bizi kentin içlerine doğru götürecek. Kapıdan ayrılınca kent merkezine ulaşmadan hemen sağımızda “Ada I” adı verilmiş alanı göreceğiz. Burasının terk ediliş sürecini, sanayi mahallesi olarak ne gibi işler yapılmış olabileceğini konuşacağız.

Ada I sonrasında şehrin en önemli kutsal alanı olan Athena tapınağına yöneliyoruz. Tapınağın kendisinde temeller dışında günümüze ulaşan çok az şey var, ama kutsal alanın döşemesi, önündeki sunak ve çevresindeki stoaların izleri hala etkileyici. Tapınaktan sonra tiyatroya yöneliyoruz. Sahne binası henüz kazılmadı, ama çok iyi işçilik gösteren vomitorium görülmeye değer.

Daha sonra 2005 yılında kazısına başlanan Demeter ve Kore kutsal alanını ziyaret edeceğiz. Bereket tanrıçası ve bahtsız kızına adanmış bu alanda gizemli ayinlerin yapıldığını hem tarihi kaynaklardan, hem de arkeolojik buluntulardan yola çıkarak söyleyebiliriz.

Tiyaronun yanındaki gymnasion ve hamam yapılarına göz atıp tepenin ters tarafına dolaşıyoruz ve kent merkezine ulaşıyoruz. Burada Batı Anadolu’nun günümüze ulaşmış en eski meclis binalarından birisine (Bouleuterion) ulaşacağız. Meclisin hemen karşısında yüksekliği 10 metreyi aşan 3 katlı Agora binasının, mucizevi bir şekilde zamana direnişini göreceğiz. Aigai’nin simgesi olan bu binaya saygımızı sunacağız.

Öğlende Agora’nın önündeki Macellum’da (antik dönemlerde et-balık pazarı) adeta sonsuzluğa açılan bir vadinin manzarasını karşımıza alıp, piknik yapmayı düşünüyoruz.

Dönüş yolunda sarnıçları görüyor, tek bir yağmur damlasının bile ziyan edilmediği inanılmaz su sistemi hakkında bilgi alıyoruz.

Aigai buluntuları Manisa Müzesinde sergileniyor. Bu nedenle gezimizin son bölümünde eğer zaman uygun olursa Manisa Müzesi’ne gitmek istiyoruz. Aigai Antik Kenti’nde 2005 yılı kazılarında gün yüzüne çıkarılan, Helenistik Dönem’e ait tek Hestia heykeli, Manisa Müzesi’nde sergileniyor

Muradiye Külliyesi’nin bitişiğinde 90 yıl önce açılan müze, külliyedeki restorasyon nedeniyle 2000 yılında kapanmıştı. Yunusemre ilçesinde yapılan yeni müze binası, 2025 yılında hizmete girdi. Müzede en eskisi Salihli’deki Çakallar Volkanı yakınında bulunan ve üzerinde ayak izi olan Paleolitik Döneme (Erken Taş Devri) ait volkanik tüf parçası, efsanelere konu olmuş Lidya kartalı kabartmaları, Lydia’nın metropolisi Sardeis kazılarından son 70 senedeki kazıların buluntuları, Aigai Antik Kenti’ndeki kazılardan çıkarılan 2,6 metrelik bilinen en büyük tanrıça Hestia heykeli ile Osmanlı İmparatorluğu döneminden şehzadelerin günlük yaşamlarını yansıtan 1700 eser yer alıyor.

Müze ziyaretini tamamlayınca, Manisa üzerinden dönüşe geçiyoruz. Önce Lozan sonra Karşıyaka olarak misafirlerimizi güzel bir günün –gezinin sonunda aldığımız duraklara bırakıyoruz.