ONLINE SEMİNERLER

Doç. Dr. M. Nezih AYTAÇLAR
Ege Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi

Ebrulitur Online Seminerler dizisinin Göbeklitepe’yi merkeze alan bu söyleşisi 2 bölüm olarak planlanmıştır. Kısaca belirtmek gerekirse, söyleşinin ilk bölümü elimizde ne olduğunun sınırlarını çizmek, daha sonra yapacağımız tartışmanın verilerini derlemek üzerinde temellendirilecektir.

GÖBEKLİTEPE KÜLTÜRÜ: Uygarlığın Doğuşunda İnancın Rolü  (1)

Tarih: 16 Ocak 2023, Pazartesi
Saat: 20.30

İlk söyleşimizde Göbeklitepe’ye kadar insanlık kültürünün geçirdiği aşamalar üzerinde kısaca durulduktan sonra “Neolitik Devrim”in uygarlık tarihindeki rolüne değinilecektir. Göbeklitepe ile ilgili yanlış bilinen hususları belirttikten sonra, söyleşinin büyük kısmı Göbeklitepe kültür bölgesinde arkeologların açığa çıkardıklarına dönük olacaktır. Göbeklitepe, Karahantepe gibi bölgelerde nasıl bir mimari yapının söz konusu olduğu, dikilitaşlardaki kabartmaların neler olduğu, ortaya çıkarılan heykel vb. buluntuların niteliği gibi başlıklar ele alınacaktır.

GÖBEKLİTEPE KÜLTÜRÜ: Uygarlığın Doğuşunda İnancın Rolü (2)

Tarih: 17 Ocak 2023, Salı
Saat: 20.30

İkinci bölümde, mevcut veriler ışığında Göbeklitepe’nin bildiklerimize ne kattığına yönelik olarak söyleşimiz sürecektir. Öncelikle o çağdaki teknolojiyle insanların bu anıtsal yapıları yapmasının imkânsız olduğu, burasının bir rasathane olarak tasarlandığı, Mezopotamya inanç sisteminin veya semavi dinlerin ortaya çıktığı merkez olduğu gibi spekülasyonlara değinilecektir. Daha sonra bu tip bir yapının oluşturulmasındaki “saik” ve örgütlenmenin sorulması gereken asıl soru olduğuna değinilecek, şimdiye dek yaygın olarak kullandığımız “materyalist” tarih yazımının Göbeklitepe’yi açıklamakta zorlanıyor olması tartışılacaktır. Son olarak inancın ve ritüellerin insan kültüründeki rolüne değinilecek ve antropolojik, sosyolojik ve hatta felsefi bakışlara uzanarak ritüellerin ne ifade ettiği üzerinde durulacaktır.