Neolitik Çağ Araştırmaları
TAŞ TEPELER

SUNUM: Doç. Dr. M. Nezih AYTAÇLAR (Ege Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi)
TARİH: 10 Mart 2026 Salı ve 11 Mart 2026, Çarşamba akşamları
SAAT: 20.00

KATILIM: ÜCRETSİZDİR

ÖZET
İnsanlık tarihinin en önemli kırılma noktalarından birine dair…

Taş Tepeler Projesi, 2025 Yılı kazılarında, 30’a yakın yeni Neolitik eser gün yüzüne çıkarıldı. Karahantepe’de bulunan insan yüzü betimli T biçimli dikilitaşın, Neolitik çağ insanının kendini T biçimli sütuna işlediği ilk örnek olarak insanlık tarihine ışık tuttuğu belirtiliyor. Bu son buluntular, 2025 yılı ekim ayında dünyaya tanıtıldı ve çok güçlü bir şekilde yankılandı!

Yeni buluntular arasında insan ve hayvan heykelleri, figürinler, kap ve takılar, insan biçimli bir boncuk ve çeşitli ritüel nesneler yer alıyor.

Kazı alanının başka bir yerinde, kasıtlı olarak gömülmüş ve terk edilmiş bir binada, içinde bir taş levha, taş çubuklar ve yaban domuzu, akbaba ve tilkiyi temsil eden bir dizi taş figüri içeren dibi olmayan bir taş kase ortaya çıkarıldı.

Özellikle yüz ifadesi “ölümü” çağrıştıran bir heykel, Neolitik dönem toplumlarının ölüm ritüelleri ve sembolik anlatıları açısından dikkat çekici bir keşif olarak değerlendirildi.

Tüm bu buluntular, bir yandan da ritüel alanları dışında yapılan kazılar bize insanlık tarihi hakkında ne anlatıyor? Göbeklitepe Kültürü – Neolitik Çağ Araştırmaları – Taş Tepeler Projesi uygarlık tarihinde nasıl bir dönüm noktasını ifade ediyor?

10 Mart ve 11 Mart Akşamları, tam da bunları konuşacağız!
Bilimsel veriler ışığında…

TAŞ TEPELER PROJESİ

Şanlıurfa çevresinde devam eden Neolitik Çağ Araştırmaları 2021 yılı itibarı ile” Taş Tepeler Projesi” kapsamında sürdürülmektedir.

Proje, Şanlıurfa’da bulunan, dünya üzerinde ilk yerleşik yaşam ve sosyal topluluk örneklerine ev sahipliği yapan ve 100 kilometrelik alana yayılan Göbeklitepe, Karahantepe, Harbetsuvan, Gürcütepe, Kurttepesi, Taşlıtepe, Sefertepe, Ayanlar, Yoğunburç, Sayburç, Çakmaktepe ve Yenimahalle bölgesini kapsıyor.

Taş Tepeler projesi, İstanbul, Çukurova, Ege ve Harran Üniversiteleri başta olmak üzere 15’i Türk, 21’i yabancı toplam 36 akademik kurumun katılımıyla yürütülüyor.

Projede görev alan bilim insanı ve öğrencilerin sayısı 2025 yılı itibarıyla 219 kişi olarak açıklanmıştır. .

2021 yılında başlayan Şanlıurfa Neolitik Çağ Araştırmaları Projesi, diğer adıyla Taş Tepeler, Şanlıurfa’da yerleşik yaşamın başlangıcından, yerleşik ve besin üretimine dayalı köy yaşantısının bütünüyle benimsendiği döneme kadar uzanan, Neolitik Çağ’ın ilk aşamalarına odaklanan bir araştırma. Projenin öncelikli hedefi yaklaşık olarak MÖ 10. binyıl ile 7. binyıl arasına tarihlenen yerleşme, kamp yeri, avlak ve benzeri buluntu yerlerinin bir envanterini çıkararak, bunların bazılarında belirli bir program dahilinde kazılar yapmak ve bu sayede sürecin çok yönlü bir şekilde anlaşılmasını sağlayacak veriyi açığa çıkarmaktır. Söz konusu bulguları, bölgesel ve kronolojik açıdan ilişkilendirerek, içinde bulunduğu ortamı daha iyi bir şekilde anlayabilmek için ayrıca paleo-çevre araştırmaları planlanmaktadır. Proje kapsamında gerçekleşecek olan bu çok yönlü arkeolojik araştırmaların yanı sıra koruma, konservasyon ve toplumla paylaşım amacıyla bir de kültürel miras çalışması yürütülmektedir. Projenin açılımları arasında bölgede geleneksel köy mimarisini, yok olmakta olan geleneksel üretim biçimleri ile kültürel değerleri belgeleyecek çalışmalar da bulunmaktadır.